მარიამ საჯაიას ისტორია იმ ადამიანების ამბავს ჰგავს, რომლებიც ერთ დღეს საკუთარ ცხოვრებას გვერდიდან შეხედავენ და ხვდებიან, რომ წარმატების გავრცელებული ფორმულა ყოველთვის არ ნიშნავს შინაგან სიმშვიდეს. ის საზოგადოებამ ჯერ როგორც იურისტი და ახალგაზრდა პოლიტიკოსი გაიცნო — ქალი, რომელმაც საკმაოდ ადრეულ ასაკში პარლამენტის კედლებში მოიპოვა ადგილი, იმუშავა კომიტეტებში, შეეხო სახელმწიფოებრივ საკითხებს და იმ სივრცეში აღმოჩნდა, სადაც ბევრისთვის კარიერის მწვერვალი იწყება. თუმცა წლების შემდეგ მარიამმა სრულიად სხვა გზა აირჩია — გზა, რომელიც არა ტრიბუნასთან, არამედ მიწასთან, ხესთან, წყალთან და საკუთარი ხელით აშენებულ სახლთან მივიდა.
2016 წლის შემდეგ, როდესაც მან პოლიტიკური ცხოვრება უკან მოიტოვა, მარიამ საჯაია ქალაქის ხმაურს გაერიდა და საცხოვრებლად ქალაქგარეთ გადავიდა. ეს არ ყოფილა უბრალო გადასვლა უფრო მშვიდ გარემოში. მისთვის ეს იყო ცხოვრების წესის რადიკალური შეცვლა — კომფორტული, ნაცნობი და „სწორი“ مسیرიდან ისეთ სივრცეში შესვლა, სადაც ყველაფერი თავიდან უნდა ესწავლა. ბუნებრივი მშენებლობა, პერმაკულტურა, ეზოს დაგეგმვა, წყლის მართვა, ნიადაგთან მუშაობა, ყოველდღიური ფიზიკური შრომა — ეს ყველაფერი მისთვის ახალი რეალობის ნაწილი გახდა.
დღეს მისი შექმნილი სივრცე ბევრისთვის შთაგონების წყაროდ იქცა. მარიამმა საკუთარი ხელით მოაწყო საცხოვრებელი და ისეთი გარემო შექმნა, სადაც ადამიანი ბუნებასთან შეჯახებით კი არა, თანამშრომლობით ცხოვრობს. მისთვის ეკოლოგიური ცხოვრება მხოლოდ ლამაზი სიტყვა არ არის. ეს არის პრაქტიკული გადაწყვეტილებების ყოველდღიური ჯაჭვი — როგორ გამოიყენო წყალი ისე, რომ გარემო არ დააზიანო, როგორ ააშენო ისე, რომ მიწას ზედმეტი ტვირთი არ დააწვე, როგორ გადააქციო ძველი ნივთი ფუნქციურ ნაწილად და როგორ შექმნა საკუთარი პატარა სამყარო ისე, რომ ბუნებამაც ისუნთქოს.
ყველაზე საინტერესო ის არის, რომ მარიამი ამ გზაზე თავიდან ფიზიკურად ძლიერი არ ყოფილა. მან თავადაც არაერთხელ აღნიშნა, რომ ბევრ რამეს სწავლობდა პროცესში — წიგნებით, ინტერნეტით, კურსებით, დაკვირვებით და შეცდომებით. თითქოს მისი ცხოვრება გახდა ცოცხალი სახელმძღვანელო იმის შესახებ, რომ ადამიანი ბევრად მეტს შეძლებს, ვიდრე საკუთარ თავზე ჰგონია. როცა რაღაცის დასრულება გინდა, როცა შენს წინაშე დგას საქმე, რომელიც მხოლოდ შენ უნდა გააკეთო, სხეული და გონება ნელ-ნელა ახალ ძალას პოულობს.
მისი გადაწყვეტილება ბევრისთვის უცნაური კითხვების მიზეზიც გახდა. როგორ შეიძლება ადამიანი, რომელიც პარლამენტში იყო, სწავლობდა, კარიერულად აქტიურ სივრცეში მოძრაობდა, ერთ დღეს ადგეს და ქალაქგარეთ გადავიდეს, მიწას მოუაროს, სახლი ააშენოს და ბუნებრივი მშენებლობა აირჩიოს? სწორედ ამ კითხვაში ჩანს საზოგადოების დამოკიდებულება — თითქოს სტატუსი აუცილებლად დიდ შენობებში, ოფიციალურ კაბინეტებში და ხილულ ძალაუფლებაში უნდა იზომებოდეს. მარიამ საჯაიას პასუხი კი სრულიად სხვაა: გამოცდილება ტყუილად არ ყოფილა, რადგან სწორედ იმ გზამ მიიყვანა იმ დასკვნამდე, რომ ახლა სხვაგვარად სურს ცხოვრება.
მისი შვილის ამბავიც ამ ისტორიაში განსაკუთრებულ ადგილს იკავებს. წლების განმავლობაში ბავშვი ამ ბუნებრივ გარემოში იზრდებოდა, სწავლობდა დამოუკიდებლობას, პასუხისმგებლობას და იმ პრაქტიკულ ცოდნას, რომელსაც ხშირად სკოლა ვერ ასწავლის. მარიამისთვის მშობლობა ზედმეტი კონტროლი არ არის — ის უფრო თავისუფლების, ნდობისა და გამოცდილების დაგროვების პროცესია. მისი აზრით, ბავშვს უნდა ჰქონდეს შეცდომის დაშვების სივრცე, რადგან სწორედ ასე იძენს ადამიანი საკუთარ ძალას და საკუთარ გზას.
ახლა მარიამ საჯაია საკუთარ თავს უკვე არა პოლიტიკოსად, არამედ ბუნებრივ მშენებლად, პერმაკულტურის დიზაინერად და ტრენერად ხედავს. ის ატარებს ვორკშოპებს, უზიარებს ადამიანებს ცოდნას და აჩვენებს, რომ ცვლილება მხოლოდ დიდ სისტემებში არ იწყება. ზოგჯერ ის იწყება 4000 კვადრატულ მეტრზე, პატარა ეზოში, საკუთარი ხელით აშენებულ სახლში, წყლის ფილტრაციის მარტივ სისტემაში, მიწაში ჩარგულ მცენარეში და იმ გადაწყვეტილებაში, რომ საკუთარ რეალობას თავად შექმნი.
მისი სივრცე, რომელსაც „არემარე“ ჰქვია, უკვე უბრალო საცხოვრებელი ადგილი აღარ არის. ეს არის მაგალითი იმისა, როგორ შეიძლება ადამიანმა დატოვოს ერთი ცხოვრება და არ დაიკარგოს, პირიქით — იპოვოს უფრო ნამდვილი, ხელშესახები და მშვიდი გზა. მარიამ საჯაიას ამბავი სწორედ ამიტომ იქცევს ყურადღებას: ის არ გვიყვება უბრალოდ ქალაქგარეთ გადასვლაზე, არამედ გვაჩვენებს, რომ ზოგჯერ ყველაზე დიდი კარიერული გადაწყვეტილება არა მაღლა ასვლა, არამედ საკუთარ თავთან დაბრუნებაა.
