ქართული კინოს ისტორიაში არსებობენ ვარსკვლავები, რომლებიც ეკრანზე მხოლოდ მცირე ხნით გაიელვებენ, თუმცა მათი შუქი ათწლეულების განმავლობაში არ ნელდება და მაყურებლის მეხსიერებაში სამუდამოდ რჩება. სწორედ ასეთი იყო დაუვიწყარი ხათუნა კოტრიკაძე, ქალი, რომლის სილამაზემ და მომხიბვლელობამ თავის დროზე მთელი საქართველო დაატყვევა, თუმცა მისი კინოკარიერა ისევე მოულოდნელად დასრულდა, როგორც დაიწყო. “საერთოდ, თუ რამე მოენატრება ჩემს სულს, ეს უთუოდ ქართულია – ქართული წიგნი, ქართული ფილმი, ქართული სიმღერა. მეამაყება, რომ სულით ხორცამდე ქართველი ვარ. ჩემი საფიცარია ღმერთი და საქართველო,” – ეს სიტყვები თავად მსახიობს ეკუთვნის, რომელმაც ცხოვრების მთავარ საყრდენად სიყვარული, ოჯახი და საყვარელი საქმე აქცია. ხათუნა კოტრიკაძის ცხოვრება არის ნათელი მაგალითი იმისა, თუ როგორ შეიძლება ერთმა ადამიანმა უდიდესი კვალი დატოვოს ქვეყნის კულტურულ მემკვიდრეობაში, მაშინაც კი, როცა ის საკუთარი ნებით ირჩევს ჩრდილში ყოფნას და საჯაროობისგან შორს ცხოვრებას.
ხათუნა კოტრიკაძის სამსახიობო კარიერა 1970-იანი წლების დასაწყისში აიღო სტარტი და სულ რაღაც სამ საკულტო ნამუშევარს აერთიანებს, რაც სრულიად საკმარისი აღმოჩნდა იმისთვის, რომ იგი ქართული კინოს მშვენებად ეღიარებინათ. მისი კინოდებიუტი 15 წლის ასაკში, 1971 წელს შედგა, როდესაც რეჟისორმა სოსო ჩხაიძემ ფილმში „მეთხუთმეტე გაზაფხული“ გადაიღო. იმავე წელს ლეილა გორდელაძის ფილმში „მოიტაცეს თამარ ქალი“ მან მთავარი როლი შეასრულა, თუმცა ნამდვილი საყოველთაო აღიარება და ხალხის უსაზღვრო სიყვარული 1972 წელს ლევან ხოტივარის კომედიამ „მხიარული რომანი“ მოუტანა. ეკა ბერიძის როლმა ის არა მხოლოდ ეკრანის ვარსკვლავად, არამედ მთელი თაობის იდეალად და სილამაზის სიმბოლოდ აქცია. მიუხედავად იმისა, რომ პროფესიით ბიოლოგი იყო და სამსახიობო განათლება არ ჰქონია, კამერასთან მისი ბუნებრიობა და უნიკალური ქარიზმა მაყურებელს წამიერად აჯადოებდა.
წარმოუდგენელი პოპულარობისა და კარიერული აღმასვლის მიუხედავად, „მხიარული რომანის“ შემდეგ ხათუნა ეკრანებიდან მოულოდნელად გაუჩინარდა. მაყურებელი წლების განმავლობაში კითხულობდა, თუ სად გაქრა მათი საყვარელი მსახიობი, თუმცა პასუხი ბევრისთვის უცნობი რჩებოდა. როგორც მოგვიანებით გაირკვა, ულამაზესი გოგონას ცხოვრებაში დიდი სიყვარული გამოჩნდა ცნობილი მეკარის, დავით გოგიას სახით. სწორედ ამ ადრეულმა ქორწინებამ დაუსვა წერტილი მის კინოკარიერას. 17 წლის ასაკში მან უარი თქვა მსახიობობაზე, რადგან, როგორც თავად ერთ-ერთ იშვიათ ინტერვიუში იხსენებდა, გათხოვების შემდეგ “ოქროს გალიაში” აღმოჩნდა. მეუღლემ მას კატეგორიულად მოსთხოვა კინოსთან გამომშვიდობება და მიუხედავად იმისა, რომ მან რამდენჯერმე სცადა თავისი საყვარელი საქმის დაბრუნება და იბრძოლა კიდეც, საბოლოოდ ოჯახური სიმშვიდე და მეუღლის სურვილი არჩია, რითაც ქართულმა კინომ ერთ-ერთი ყველაზე კაშკაშა ვარსკვლავი სამუდამოდ დაკარგა.
ეკრანს მიღმა დარჩენილმა ხათუნა კოტრიკაძემ საკუთარი ცხოვრება მთლიანად მეცნიერებასა და ოჯახს მიუძღვნა. პროფესიით ბიოლოგმა წლების განმავლობაში საკუთარი სპეციალობით იმუშავა და კამერებისგან შორს, მშვიდი და სრულიად უხმაურო ცხოვრება აირჩია. ათწლეულების განმავლობაში ის გაურბოდა ჟურნალისტებს, არ აძლევდა ინტერვიუებს და თავს არიდებდა საჯარო ღონისძიებებს, რის გამოც საზოგადოებას მის პირად ცხოვრებაზე ძალიან მწირი ინფორმაცია ჰქონდა. მიუხედავად ამისა, ხალხის მეხსიერებაში იგი მუდამ იმ ახალგაზრდა, სიცოცხლით სავსე და ულამაზეს ეკად რჩებოდა. თავად ყოველთვის ხაზს უსვამდა, რომ ბოროტება, შური და სიძულვილი მხოლოდ ანგრევს ადამიანს, ხოლო მარტო სიყვარულს შეუძლია ქმნა და შენება. სწორედ ეს იყო მისი ცხოვრებისეული ფილოსოფია და ზუსტად ასე, უდიდესი სიყვარულით განვლო მან თავისი გზა.
დაუვიწყარი ხათუნა კოტრიკაძის მიწიერი ცხოვრება 2024 წლის 15 თებერვალს, 68 წლის ასაკში დასრულდა, რამაც მთელი საქართველო დაამწუხრა. მიუხედავად იმისა, რომ მისი სამსახიობო მოღვაწეობა დროში ხანმოკლე იყო, მან შეძლო დაეტოვებინა წარუშლელი კვალი, რომელიც თაობებს გადაეცემა და არასოდეს დავიწყებას არ მიეცემა. ის არ იყო მხოლოდ მსახიობი, იგი იყო მთელი ეპოქის სახე, ქართული ბუნებრივი სილამაზისა და მოკრძალების სიმბოლო, რომელიც დრომ ვერ გაახუნა. მოგონებად ქცეული სილამაზე დღესაც აგრძელებს სიცოცხლეს იმ ფილმებში, რომელიც ჩვენი კინემატოგრაფიის ოქროს ფონდს წარმოადგენს. ხათუნა კოტრიკაძის ამბავი არის ისტორია დიდ ნიჭზე, დიდ მსხვერპლსა და უსაზღვრო სიყვარულზე, რომელიც მუდამ დარჩება მაყურებლის გულში, როგორც ულამაზესი, ოდნავ სევდიანი ლეგენდა.
