მანანა მენაბდე — ქართველი არტისტი, რომლის მრავალპარაკეტული შემოქმედება მუსიკასა, თეატრს, ფერწერას, ლიტერატურას და კინოს აერთიანებს. დაიბადა 1948 წლის 19 ნოემბერს თბილისში და გაიზარდა დები იშხნელების ოჯახში — ქალაქური სიმღერის ლეგენდარული შემსრულებლების შთამომავალი, რომელთა რეპერტუარით უკვე ოთხი წლის ასაკში მიიზიდა ყურადღება საზოგადოებასა და მთავარ კულტურულ სივრცეებში.
ადრეულ წლებში უპირობო ნიჭი
1952 წელს ჟურნალ „ოგონიოკმა“ გამოქვეყნა ქაიციფი პატარა მანანას შესახებ, რომელიც ბებიების რეპერტუარს ბრწყინვალედ ასრულებდა — ეს იყო მისი შემოქმედებითი გზა საზოგადოების წინაშე წარდგენის დასაწყისი. მე–9 კლასში „გეპეის“ ორკესტრის წევრი გახდა, 16 წლისა კი — ვოკალურ–ინსტრუმენტულ ანსამბლ „რეროს“ შემადგენლობაში მოხვდა. სწორედ ამ ეტაპმა განსაზღვრა მისი შემდგომი პროფესიული მიმართულებები — ქართული ფოლკლორი, ქალაქური რომანი და ელექტრონული ექსპერიმენტები.
გენეზისი და მოდერნი ვიზუალა
1970–1980‑იანი წლების ქართულ ესტრადაზე მანანა მენაბდე გამოირჩეოდა გამორჩეული ვიზუალით, თბილი ხმითა და უნიკალური შესრულების მანერით — მისი ესთეტიკა და მუსიკალური ინტერპრეტაცია საყოველთაოდ აღიარებული გახდა. გასტროლებზე მსოფლიოს მრავალ ქვეყანაში იდგა სცენაზე — რუსეთიდან ინგლისამდე, ესპანეთიდან იაპონიამდე — და ყოველდებურად ამჟღავნებდა ინდივიდუალურ არტისტულ ხასიათს.
რეჟისურის მიღმა — განათლება და ტელევიზია
მანანამ პროფესიული ცოდნა თბილისის თეატრალურ ინსტიტუტში მიიღო, შემდეგ კი მოსკოვის თეატრალური ხელოვნების აკადემიაში ესტრადული რეჟისორის სპეციალობით განვითარდა. მისი კარიერა საქართველოში გაგრძელდა — საქართველოს ტელევიზიაში მუსიკალური და საესტრადო გადაცემების რეჟისორად მუშაობდა.
სცენა, კინო, მუსიკალური თეატრი
1980‑იანი წლებიდან მანანა მოსკოვში „იმპროვიზაციის თეატრის“ მსახიობი გახდა და სოლო კონცერტებიც გამართა. მან ასევე ითამაშა რეჟისორ ლანა ღოღობერიძის ფილმში „დღეს ღამე უთენებია“ (1982), სადაც მღეროდა და მთავარ როლსაც ასრულებდა — ეს გახდა მისი შემოქმედებითი ხედვის საფუძველი: ქართული ფოლკლორის გადმოტანა თანამედროვე მუსიკალურ ენაზე. 1986 წელს მონაწილეობა მიიღო ფილმში „არსენას ლექსი“, ხოლო 1991 წელს — ტელეფილმში „სიბრძნე სიცრუისა“, რომელიც სულხან-საბა ორბელიანის იგავებს ეფუძნებოდა.\
ემიგრაცია და ბერლინის ეპოქა
1991 წელს მანანა მენაბდე ბერლინში გადავიდა და 14 წელი იქ ცხოვრობდა. მიიღო გერმანული მოქალაქეობა და აქტიურად ჩაერთო ბერლინის კულტურულ ცხოვრებაში — კონცერტები, პერფორმანსები, ლიტერატურული საღამოები, ასევე გამოფენებში, ფერწერაში, კერამიკაში და ფოტოგრაფიაში მიიღო მონაწილეობა.
პირადი დაკვირვებები ემიგრაციაზე
ბოლო ინტერვიუში მანანა საუბრობდა ემიგრაციაზე და სამშობლოსთან განშორებაზე. თავის ნათქვამში გამოყოფდა, რომ დამოუკიდებლად მოწყობილი ყოფნა (“აუსლენდერი” როგორც გერმანელები ამბობენ) და ემიგრანტებთან განსხვავებული გამოცდილება, მისთვის მძლავრ ძალასა და შემოქმედებით სიძლიერედ გადაიქცა. გერმანიაში ყოფნამ მას ახალი მიმართულებები — თარგმნა, აპლიკაციები, კოლაჟები, წინაშე ჩაწერილი წიგნები „არაკების წიგნი“ და დანიილ ხარმსის პროზა — გაუხსნა
